{"id":114498,"date":"2021-03-08T19:04:40","date_gmt":"2021-03-08T15:04:40","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T20:00:00","slug":"","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ucnoqta.az\/?p=114498","title":{"rendered":"Qad\u0131nlar haqda bilm\u0259diyiniz <font color=red><b>25 FAKT<\/b><\/font>"},"content":{"rendered":"<p>\nUcnoqta.az&nbsp;Musavat.com-a istinad\u0259n qad\u0131nlar haqda 25 maraql\u0131 fakt\u0131 t\u0259qdim edir:<\/p>\n<p>1. D&uuml;nya \u0259halisinin 50,4 faizi ki\u015fi, 49,6 faizi qad\u0131nd\u0131r. Y\u0259ni &ldquo;d&uuml;nyada qad\u0131nlar ki\u015fil\u0259rd\u0259n &ccedil;oxdur&rdquo; s\u0259hv bilgil\u0259rd\u0259n biridir.<\/p>\n<p>2. D&uuml;nyada d\u0259y\u0259ri &ouml;d\u0259nilm\u0259y\u0259n 75 faiz \u0259m\u0259k (u\u015faqlara, ya\u015fl\u0131 qohum-\u0259qr\u0259baya qulluq, ev t\u0259s\u0259rr&uuml;fat\u0131n\u0131 idar\u0259 etm\u0259k) qad\u0131nlar\u0131n &uuml;z\u0259rin\u0259 d&uuml;\u015f&uuml;r. \u018fg\u0259r bu &ldquo;g&ouml;z\u0259 g&ouml;r&uuml;nm\u0259y\u0259n&rdquo; \u0259m\u0259k he&ccedil; olmasa minimum \u0259m\u0259k haqq\u0131 il\u0259 qiym\u0259tl\u0259ndirils\u0259ydi, t\u0259xmin\u0259n 10 trilyon dollara b\u0259rab\u0259r olard\u0131. Bu, d&uuml;nya &Uuml;DM-nin 13 faizi dem\u0259kdir.<\/p>\n<p>3. Reklamlarda ad\u0259t\u0259n gender stereotipl\u0259ri d\u0259st\u0259kl\u0259nir. Ara\u015fd\u0131rmalara g&ouml;r\u0259, ki\u015fil\u0259r elektronika, yem\u0259k v\u0259 maliyy\u0259 xidm\u0259tl\u0259rinin, qad\u0131nlar is\u0259 ev y\u0131\u011f\u0131\u015fd\u0131rma vasit\u0259l\u0259ri, mebel, sa\u011flaml\u0131q v\u0259 g&ouml;z\u0259llikl\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u0259hsullar\u0131n reklam\u0131nda istifad\u0259 edilir.<\/p>\n<p>4. U\u015faqlar\u0131n do\u011fulmas\u0131n\u0131 ara\u015fd\u0131rma&ccedil;\u0131lar &ldquo;anal\u0131\u011fa g&ouml;r\u0259 c\u0259za&rdquo;adland\u0131r\u0131rlar. &Ccedil;&uuml;nki u\u015faq do\u011fandan sonra qad\u0131nlar \u0259vv\u0259lki qrafik v\u0259 s\u0259m\u0259r\u0259 il\u0259 &ccedil;al\u0131\u015fa bilmir, n\u0259tic\u0259d\u0259 maa\u015flar\u0131 azal\u0131r, karyera qurmaq imkanlar\u0131 a\u015fa\u011f\u0131 d&uuml;\u015f&uuml;r. Bu, u\u015faq b&ouml;y&uuml;y\u0259nd\u0259 bel\u0259 d&uuml;z\u0259lmir. Beyn\u0259lxalq statistikaya g&ouml;r\u0259 h\u0259tta u\u015fa\u011f\u0131 20 ya\u015f\u0131na &ccedil;atark\u0259n d\u0259 ana eyni pe\u015f\u0259d\u0259 &ccedil;al\u0131\u015fan, eyni bilik v\u0259 bacar\u0131\u011fa malik ki\u015fid\u0259n 30 faiz az qazan\u0131r.<\/p>\n<p>5. &ldquo;Dove&rdquo; \u015firk\u0259tinin ara\u015fd\u0131rmalar\u0131na g&ouml;r\u0259 qad\u0131n v\u0259 q\u0131zlar\u0131n 90 faizi xarici g&ouml;rk\u0259mind\u0259n naraz\u0131l\u0131q &uuml;z&uuml;nd\u0259n &ouml;zl\u0259rini yem\u0259k v\u0259 ya ba\u015fqa n\u0259d\u0259s\u0259 m\u0259hdudla\u015fd\u0131r\u0131r, n\u0259tic\u0259d\u0259 sa\u011fl\u0131q durumunu t\u0259hl&uuml;k\u0259y\u0259 at\u0131r. Qad\u0131nlar\u0131n 20 faizi bildirib ki, K\u0130V-d\u0259 reklamlar, g&ouml;z\u0259llik haqda stereotipl\u0259r onlara yem\u0259kd\u0259n z&ouml;vq alma\u011fa, sevimli paltar\u0131 geym\u0259y\u0259 v\u0259 &ouml;zl\u0259rini inaml\u0131 hiss etm\u0259y\u0259 mane olur.<\/p>\n<p>6. D&uuml;nyada 758 milyon bisavad ya\u015fl\u0131 insan (15 ya\u015f v\u0259 &uuml;st&uuml;) var, onlar\u0131n &uuml;&ccedil;d\u0259 ikisi qad\u0131nlard\u0131r.<\/p>\n<p>7. D&uuml;nya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n m\u0259lumat\u0131na g&ouml;r\u0259 d&uuml;nyadak\u0131 h\u0259r 3 qad\u0131ndan 1-i &ouml;z partnyoru v\u0259 ya ba\u015fqa \u015f\u0259xsl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n ya d&ouml;y&uuml;l&uuml;b, ya da seksual zorak\u0131l\u0131\u011fa m\u0259ruz qal\u0131b.<\/p>\n<p>8. BMT-nin qad\u0131nlara qar\u015f\u0131 h\u0259r c&uuml;r diskriminasiyan\u0131 l\u0259\u011fv v\u0259 qada\u011fan ed\u0259n konvensiyas\u0131 yaln\u0131z 1979-cu ild\u0259 q\u0259bul olunub.<\/p>\n<p>9. B\u0259lk\u0259 inanmazs\u0131n\u0131z, ancaq \u0130sve&ccedil;r\u0259 qad\u0131nlara s\u0259sverm\u0259 h&uuml;ququnu yaln\u0131z 1971-ci ild\u0259 tan\u0131y\u0131b. Avropada qad\u0131nlar\u0131n se&ccedil;kil\u0259rd\u0259 i\u015ftirak\u0131na icaz\u0259 ver\u0259n ax\u0131r\u0131nc\u0131 d&ouml;vl\u0259t is\u0259 Lixten\u015fteyn-dir. Orada bu qanun ancaq 1984-c&uuml; il referendumunda t\u0259sdiql\u0259nib. H\u0259min referendum da asan ba\u015f tutmay\u0131b: i\u015ftirak&ccedil;\u0131lar\u0131n c\u0259mi 51 faizi qad\u0131nlar\u0131n bu h&uuml;ququnu tan\u0131y\u0131b.<\/p>\n<p>10. Yol-avtomobil q\u0259zalar\u0131 zaman\u0131 qad\u0131nlar\u0131n a\u011f\u0131r x\u0259sar\u0259t almaq ehtimal\u0131 ki\u015fil\u0259r\u0259 nisb\u0259t\u0259n 47 faiz &ccedil;oxdur, &ccedil;&uuml;nki kra\u015f-testl\u0259r (avtomobilin sat\u0131\u015f &ouml;nc\u0259si q\u0259za test yoxlan\u0131\u015flar\u0131) &uuml;&ccedil;&uuml;n standart maneken boyu 177 sm, 76 kq-l\u0131q ki\u015fi manekenidir.<\/p>\n<p>11. D&uuml;nyada \u015firk\u0259tl\u0259rin direktorlar \u015furas\u0131 &uuml;zvl\u0259ri aras\u0131nda c\u0259mi 20,6 faiz qad\u0131n var.<\/p>\n<p>12. BMT-nin r\u0259q\u0259ml\u0259rin\u0259 g&ouml;r\u0259, d&uuml;nyada h\u0259r &uuml;&ccedil; qad\u0131ndan biri t\u0259hl&uuml;k\u0259siz tualet tapmaq imkan\u0131nda deyil. VaterAid t\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n hesablamalar\u0131na g&ouml;r\u0259, d&uuml;nya qad\u0131n v\u0259 q\u0131zlar\u0131 h\u0259r il t\u0259bii ehtiyaclar\u0131n\u0131 &ouml;d\u0259m\u0259k &uuml;&ccedil;&uuml;n t\u0259hl&uuml;k\u0259siz yer axtar\u0131\u015f\u0131na 97 milyard saat s\u0259rf edirl\u0259r.<\/p>\n<p>13. Nobel &ouml;d&uuml;l&uuml;n&uuml;n tarixi b&ouml;yunca 962 n\u0259f\u0259r laureat olub. Bunlardan c\u0259mi 57 n\u0259f\u0259ri, y\u0259ni 5,9 faizi qad\u0131nd\u0131r.<\/p>\n<p>14. D&uuml;nya \u0130qtisadi Forumunun hesablamalar\u0131na g&ouml;r\u0259, indiki inki\u015faf templ\u0259riyl\u0259 davam el\u0259s\u0259k, d&uuml;nyada gender b\u0259rab\u0259rliyin\u0259 yaln\u0131z 99,5 il sonra &ccedil;at\u0131lacaq. Qad\u0131nlar\u0131n i\u015ftirak\u0131 &uuml;&ccedil;&uuml;n \u0259n problemli sah\u0259l\u0259r is\u0259 iqtisadiyyat v\u0259 siyas\u0259t olacaq.<\/p>\n<p>15. 2018-ci ilin 100 \u0259n g\u0259lirli filmind\u0259 qad\u0131nlar personajlar\u0131n yaln\u0131z 33,1 faizini oynay\u0131blar. 2007-ci ild\u0259 bu r\u0259q\u0259m 29,9 faiz olub.<\/p>\n<p>16. 2017-ci ild\u0259 d&uuml;nyada 87 min qad\u0131n femisid (yaln\u0131z qad\u0131n olmas\u0131na g&ouml;r\u0259 q\u0259tl edilm\u0259k) qurban\u0131na &ccedil;evrilib. Bu cinay\u0259tl\u0259rin yar\u0131s\u0131nda qurban\u0131n ya \u0259ri, ya da ba\u015fqa ail\u0259 &uuml;zv&uuml; i\u015ftirak edib.<\/p>\n<p>17. AB\u015e-da ail\u0259l\u0259rd\u0259 o\u011flan u\u015faqlar\u0131na veril\u0259n cib x\u0259rcliyi q\u0131zlara veril\u0259nd\u0259n 2 d\u0259f\u0259 &ccedil;ox imi\u015f.<\/p>\n<p>18. AB\u015e-da prezidentliy\u0259 ilk qad\u0131n namiz\u0259d Viktoriya Vudhall olub. 1872-ci ild\u0259ki se&ccedil;kid\u0259 o 1 s\u0259s bel\u0259 ala bilm\u0259yib.<\/p>\n<p>19. D&uuml;nyada m\u0259i\u015f\u0259t, ev zorak\u0131l\u0131\u011f\u0131na m\u0259ruz qalan qad\u0131nlar\u0131n c\u0259mi 40 faizi yard\u0131m &uuml;&ccedil;&uuml;n &uuml;z tutur. Onlar\u0131n da &ccedil;oxu bu yard\u0131m\u0131 ail\u0259 i&ccedil;ind\u0259 v\u0259 dost-tan\u0131\u015fda aray\u0131r, yaln\u0131z 10 faizi polis\u0259 m&uuml;raci\u0259t edir.<\/p>\n<p>20. Qad\u0131nlar\u0131n \u0259li ki\u015fil\u0259rin \u0259lind\u0259n orta hesabla q\u0131sad\u0131r. Bir t\u0259dqiqata g&ouml;r\u0259 bu, fortepiano ifa&ccedil;\u0131s\u0131 olan qad\u0131nlar\u0131n 87 faizin\u0259 \u0259ng\u0259l t&ouml;r\u0259dir, &ccedil;&uuml;nki al\u0259ti ki\u015fi p\u0259nc\u0259sin\u0259 uy\u011fun istehsal edirl\u0259r.<\/p>\n<p>21. Boston marafonunu sonacan qa&ccedil;an ilk qad\u0131n Roberta Gibb olub. O bunu 1966-c\u0131 ild\u0259 ets\u0259 d\u0259, medal\u0131n\u0131 yaln\u0131z 30 il sonra, 1996-c\u0131 ild\u0259 \u0259ld\u0259 edib. &Ccedil;&uuml;nki 1966-da qad\u0131nlar\u0131n bu marafonda i\u015ftirak\u0131na r\u0259smi icaz\u0259 verilmirdi.<\/p>\n<p>22. Britaniyada kuklalar\u0131n 86 faizi q\u0131zlara, oyuncaq avtomobill\u0259rins\u0259 90 faizi o\u011flanlara h\u0259diyy\u0259 edilir.<\/p>\n<p>23. Az\u0259rbaycan parlamentind\u0259 deputatlar\u0131n yaln\u0131z 17 faizi qad\u0131nlard\u0131r.<\/p>\n<p>24. D&uuml;nyada \u0259n b&ouml;y&uuml;k gender disbalans\u0131 olan d&ouml;vl\u0259t Birl\u0259\u015fmi\u015f \u018fr\u0259b \u018fmirliyidir. Orada h\u0259r 219 ki\u015fiy\u0259 c\u0259mi 100 qad\u0131n d&uuml;\u015f&uuml;r.<\/p>\n<p>25. Az\u0259rbaycanda 66 rayon, 11 respublika tabeliyind\u0259 \u015f\u0259h\u0259r v\u0259 14 \u015f\u0259h\u0259r rayonu var. Bunlardan yaln\u0131z 1-n\u0259 qad\u0131n r\u0259hb\u0259rlik edir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ucnoqta.az&nbsp;Musavat.com-a istinad\u0259n qad\u0131nlar haqda 25 maraql\u0131 fakt\u0131 t\u0259qdim edir: 1. D&uuml;nya \u0259halisinin 50,4 faizi ki\u015fi, 49,6 faizi qad\u0131nd\u0131r. Y\u0259ni &ldquo;d&uuml;nyada qad\u0131nlar ki\u015fil\u0259rd\u0259n &ccedil;oxdur&rdquo; s\u0259hv bilgil\u0259rd\u0259n biridir. 2. D&uuml;nyada d\u0259y\u0259ri &ouml;d\u0259nilm\u0259y\u0259n&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":251278,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[100],"tags":[],"class_list":["post-114498","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-diger"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/114498","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=114498"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/114498\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/251278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=114498"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=114498"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ucnoqta.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=114498"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}