Ucnoqta.az
www.ucnoqta.az

Smartfonla yatmaq: Sağlamlığınız üçün zərərlidir

10:02 - 2 Aprel 2026 tarixində dərc olunub.

Əksər insanlar kimi, asanlıqla əldə etmək üçün smartfonunuzu yatağınıza yaxın saxlayırsınız.
Statistikaya görə, insanların 71%-i bunu edir, hətta 13%-i smartfonunu yatağa qoyur. İnsanların sadəcə cihazlarını əlində tutaraq yuxuya getdiyi hallar var. Bəs cihaza bu qədər yaxın yatmaq təhlükəsizdirmi? Əksər mütəxəssislər bunun sağlamlığınız üçün təhlükəli ola biləcəyi ilə razılaşırlar.

Ucnoqta.az bunun sağlamlığınıza necə mənfi təsir göstərə biləcəyini təqdim edir.

Yuxu pozğunluqları
Yuxu zamanı telefonu yaxın saxlamağın kifayət qədər yaygın bir səbəbi siqnalları yenidən qurmaqdır. Bu, insanların özlərinə bir neçə on dəqiqə vaxt verməsinə, gözlərini yummasına, cihazı axtarmasına, siqnalı söndürməsinə və sonra yenidən yuxuya getməsinə imkan verir.
Bu cür hərəkətlər bədən üçün zərərlidir. Yuxunun pozulması beyində dopamin və serotoninin alternativ şəkildə ifraz olunması ilə bağlı problem yaradır. Nəticədə, insan gün ərzində normal fəaliyyət göstərə bilmir - diqqətini cəmləməkdə çətinlik çəkir, əsəbiləşir, qəfil əhval dəyişiklikləri yaşayır, stress və yorğunluq yaşayır.

Mavi işıq
Smartfonlar (həmçinin planşetlər, televizorlar, noutbuklar və LED ekranlı digər cihazlar) melatonin (yuxu hormonu) istehsalını dayandıra bilən və bununla da sirkadian ritmlərimizi poza bilən sözdə mavi işıq yayır.

Elektromaqnit dalğaları
Smartfonu gecə başınızın yanında qoymaq mənfi radiasiyaya məruz qalma müddətini 33% artırır. Alimlər cihazlardan gələn elektromaqnit şüalanmasının beyinə mənfi təsir göstərdiyini və bədxassəli şişlərin inkişafını stimullaşdırdığını irəli sürürlər. Bu, 100% qəti məlumat deyil, amma yenə də ehtiyatlı olmaq ən yaxşısıdır.

Təsirə məruz qalmanı minimuma endirmək üçün Wi-Fi-ı söndürməyiniz tövsiyə olunur. Və ya cihazınızı təyyarə rejiminə keçirin - o, nə radio dalğalarını qəbul edəcək, nə də ötürəcək.

Xərçəngə və sonsuzluğa səbəb ola bilər
Alimlər 2011-ci ildə apardıqları bir araşdırma nəticəsində məlum olub ki, cihazlar telefonları ilə yatan insanlarda xərçəngə və sonsuzluğa səbəb ola bilər.
Yetkinlərdən daha çox telefonları ilə yatmağa meylli olan yeniyetmələr və uşaqlar risk altındadır. Gənc istifadəçilər radiasiyaya məruz qalma riski altındadırlar ki, bu da gələcəkdə sonsuzluq və ya xərçəng kimi ciddi sağlamlıq problemlərinə səbəb ola bilər.

Telefonunuzu saxlamaq üçün ən yaxşı yer haradadır?
Mütəxəssislər cihaz sertifikatlaşdırmasının adətən bədənə təsirini yarım metr məsafədə qiymətləndirdiyini söyləyirlər. Buna görə də, telefonunuzu başınızdan ən azı bu məsafədə saxlayın. Buna görə də, yatarkən telefonunuzu özünüzdən ən azı bir metr uzaqda saxlayın.

Müəllif: Ucnoqta.az redaksiyası